Hond gromt naar kind

[GigiLana]

Hallo

Ik heb mij aangemeld op het forum omdat ik hoop dat iemand mij raad kan geven over mijn 2 honden. Allebei de honden zijn onbetrouwbaar naar mijn dochtertje van 20 maanden.

Hondje 1 Floortje is een jachthond kruising van 8 jaar die van pups af aan bij ons is maar is een heel gevoelig hondje dat snel onder de indruk is van nieuwe dingen, harde geluiden, vreemde voorwerpen etc. Zij vond mijn dochtertje als baby wel ok maar op het moment dat ze begon te kruipen en dan begon ze eigenlijk voor haar weg te lopen en sinds dat mijn dochtertje loopt is het probleem eigenlijk verergerd dat ze echt naar haar gromt. Wij laten de kleine haar uiteraard niet slaan en schoppen of de hond pijn doen maar zelfs als de kleine gewoon bij haar in de buurt speelt en een rare beweging maakt of haar probeert te aaien gromt ze. Op het moment is het eigenlijk een viceuze cirkel want de hond loopt weg zodra de kleine nog maar in de buurt komt wat het voor de kleine een leuk spelletje maakt om achter de hond aan te lopen. Dit kappen wij uiteraard zoveel mogelijk af.

Hondje 2 Ricky is een terrier kruising van 11 a 12 jaar die wij ongeveer 8 jaar geleden uit het dierenasiel hebben gehaald. Hij is een vrolijke allemansvriend en absoluut niet snel onder de indruk, eerder een macho zeker naar andere honden en zeker binnen ook erg op zijn rust gesteld. Hij heeft in het verleden al weleens gehapt onder omstandigheden dat hij zich in het nauw gedreven voelt bv wij kunnen hem niet borstelen of nagels knippen zonder muilband. Omdat hij in het verleden bewezen heeft een lage bijtdrempel te hebben vertrouw ik al van in het begin niet met onze dochter omdat moest zij ooit iets doen wat hem niet zint ben ik er vrij zeker van dat hij hapt.

In de praktijk zit ik nu met 2 honden die ik niet bij mijn dochter durf te laten en dus oftewel in de bench of slaapkamer opgesloten zitten de hele dag. Doen wij iets verkeerd en kunnen wij iets doen om de verdraagzaamheid van onze hondjes te verhogen dat ze onder begeleiding toch bij ons kunnen zijn? Schoppen en slaan mag onze dochter uiteraard niet en als de honden in hun mand liggen moet ze ze ook met rust laten en ik heb ook niet de ilusie dat ik ze ooit samen ga kunnen laten zonder toezicht. Ik kan mijn dochter moeilijk verbieden om de honden te aaien of te spelen. Graag tips en ongezouten meningen.

[Gollum]

Om de beurt aandacht geven. Honden in de bench of andere afgesloten ruimte wanneer kindje op de grond speelt en kindje in de box of bed wanneer je aandacht aan de honden geeft.
Sommige honden houden gewoon niet van kleine kinderen of snappen ze niet zo goed.

[Tiny]

Ik zou dus, wat je al zelf zegt, de honden nooit vertrouwen met kinderen en misschien wel denken aan herplaatsen naar een huis zonder kinderen. Het feit dat de hond alleen al gromt als ze beweegt zegt al dat ook hij zich niet fijn voelt in deze omstandigheden. Ik begrijp best dat het niet leuk is maar een leven in een bench, andere kamer of een topic dat je kindje gebeten is ook niet en dat zie ik er eerlijk gezegd wel van komen.

[Labjesfan]

Ik zou herplaatsen. Geen risico lopen met je kind. Dit gedrag train je niet even weg

[TessaThomas]

Waarom kan je dat niet verbieden aan je dochten? Okee, op deze leeftijd misschien nog niet, maar haar er gewoon bij weghouden wel. Dus ook niet erachteraan kruipen. Je bent er toch zelf bij als je dochter rond kruipt? Zet eventueel een stuk af met hekjes, zodat de honden niet de hele dag weggesloten moeten worden. Maar als jouw honden niet zitten te wachten op jouw dochter, dan mag zij dus niet aaien en spelen.

Samen laten zonder toezicht zou ik zelfs bij de zoetsappigste hond niet verstandig vinden. En eerlijk gezegd zou ik ook aan herplaatsen gaan denken.

[thom]

Ik zou dus, wat je al zelf zegt, de honden nooit vertrouwen met kinderen en misschien wel denken aan herplaatsen naar een huis zonder kinderen. Het feit dat de hond alleen al gromt als ze beweegt zegt al dat ook hij zich niet fijn voelt in deze omstandigheden. Ik begrijp best dat het niet leuk is maar een leven in een bench, andere kamer of een topic dat je kindje gebeten is ook niet en dat zie ik er eerlijk gezegd wel van komen.

Dit dus.

[Lin-C]

Ik kan mijn dochter moeilijk verbieden om de honden te aaien of te spelen. Graag tips en ongezouten meningen.

Waarom kun je het haar niet verbieden om de honden te aaien? Ik zou je dochter in ieder geval wel proberen te leren zoveel mogelijk bij de honden uit de buurt te blijven. Dit is voor ieders bestwil.

Wel een heel lastige situatie. Ik heb zelf een dochtertje van 5 maanden en moet er niet aan denken dat ik mijn hond geen seconde met haar zou kunnen vertrouwen en hem daardoor constant zou moeten 'opsluiten'. Wat je verder kunt doen vind ik lastig te bepalen, ik weet niet hoe jouw honden zijn en hoe ernstig het nu met de situatie gesteld is (want er is nog niet veel gebeurd als ik het zo lees?). Er wordt vaak gezegd dat je kunt proberen je kind de honden wat lekkers te laten geven/snoepjes te strooien. Maar ik weet niet of dit de verdraagzaamheid echt gaat vergroten.

Hoewel ik snap dat je niet zomaar je honden herplaatst hoop ik dat je, mocht er geen goede oplossing komen, ook kijkt naar wat eerlijk is voor de honden. Want aldoor in een bench moeten of in de slaapkamer is ook nogal wat.

Sterkte en succes in ieder geval!

[Marjoleine]

Honden dan wel kind in een ren en als je dat niet wilt herplaatsen.
Want die honden zijn niet heel gelukkig en dat is toch wel het idee als je een hond hebt: dat is zich een beetje blij voelt.

Overigens vind ik de honden niet onbetrouwbaar. Ze zijn allebei erg onzeker denk ik en verdedigen zich. Zeer voorspelbaar.
Onbetrouwbaar is wanneer je geen idee hebt wanneer iets gebeurt; dat lijkt me in dit geval vrij helder.

[Lin-C]

Waarom kan je dat niet verbieden aan je dochten? Okee, op deze leeftijd misschien nog niet, maar haar er gewoon bij weghouden wel. Dus ook niet erachteraan kruipen. Je bent er toch zelf bij als je dochter rond kruipt? Zet eventueel een stuk af met hekjes, zodat de honden niet de hele dag weggesloten moeten worden. Maar als jouw honden niet zitten te wachten op jouw dochter, dan mag zij dus niet aaien en spelen.

Samen laten zonder toezicht zou ik zelfs bij de zoetsappigste hond niet verstandig vinden. En eerlijk gezegd zou ik ook aan herplaatsen gaan denken.

Dat kun je een kind van ruim anderhalf best wel leren hoor.

[TessaThomas]

Waarom kan je dat niet verbieden aan je dochten? Okee, op deze leeftijd misschien nog niet, maar haar er gewoon bij weghouden wel. Dus ook niet erachteraan kruipen. Je bent er toch zelf bij als je dochter rond kruipt? Zet eventueel een stuk af met hekjes, zodat de honden niet de hele dag weggesloten moeten worden. Maar als jouw honden niet zitten te wachten op jouw dochter, dan mag zij dus niet aaien en spelen.

Samen laten zonder toezicht zou ik zelfs bij de zoetsappigste hond niet verstandig vinden. En eerlijk gezegd zou ik ook aan herplaatsen gaan denken.

Dat kun je een kind van ruim anderhalf best wel leren hoor.

Geen idee Ik heb misschien niet de beste voorbeelden in mijn omgeving.

[iones]

Ik kan mijn dochter moeilijk verbieden om de honden te aaien of te spelen. Graag tips en ongezouten meningen.

Je kunt je dochter verbieden om de honden te aaien en de honden verbieden om te grommen als ze alleen maar in de buurt is maar verder geen toenadering zoekt. Maar dat kost wel werk.

En ander kind ook eens in de box doen, en niet alleen de honden in de bench.

[Lin-C]

Ik kan mijn dochter moeilijk verbieden om de honden te aaien of te spelen. Graag tips en ongezouten meningen.

Je kunt je dochter verbieden om de honden te aaien en de honden verbieden om te grommen als ze alleen maar in de buurt is maar verder geen toenadering zoekt. Maar dat kost wel werk.

En ander kind ook eens in de box doen, en niet alleen de honden in de bench.

De honden verbieden te grommen zou ik nou juist niet doen. Dan wordt het echt onvoorspelbaar.....

[Paisley]

Ik zou ook herplaatsen. Je kindje wordt steeds ondernemender en ze gaat toch grenzen opzoeken.
Mijn idee van een 'happy familie' is niet het scheiden van die twee met een ijzeren discipline, met het risico dat het toch een keer fout gaat.

Volgens mij wordt van deze situatie niemand blij.

[Tiny]

en de honden verbieden om te grommen als ze alleen maar in de buurt is maar verder geen toenadering zoekt. Maar dat kost wel werk.

Haal je dan de waarschuwing vooraf niet weg. Ze mogen niet grommen maar moeten het kind niet, is dan de stap naar bijten niet kleiner geworden vraag ik mij af.

[iones]

Ik kan mijn dochter moeilijk verbieden om de honden te aaien of te spelen. Graag tips en ongezouten meningen.

Je kunt je dochter verbieden om de honden te aaien en de honden verbieden om te grommen als ze alleen maar in de buurt is maar verder geen toenadering zoekt. Maar dat kost wel werk.

En ander kind ook eens in de box doen, en niet alleen de honden in de bench.

De honden verbieden te grommen zou ik nou juist niet doen. Dan wordt het echt onvoorspelbaar.....

Je hoeft niet overal in mee te gaan. Een hond mag waarschuwen maar alleen als dat nodig is. Niet als het niet nodig is. Als het kind toenadering zoekt mag hij grommen maar als ze alleen maar in de buurt is dan heeft hij dat niet te doen.

[Tiny]

Ik kan mijn dochter moeilijk verbieden om de honden te aaien of te spelen. Graag tips en ongezouten meningen.

Je kunt je dochter verbieden om de honden te aaien en de honden verbieden om te grommen als ze alleen maar in de buurt is maar verder geen toenadering zoekt. Maar dat kost wel werk.

En ander kind ook eens in de box doen, en niet alleen de honden in de bench.

De honden verbieden te grommen zou ik nou juist niet doen. Dan wordt het echt onvoorspelbaar.....

Je hoeft niet overal in mee te gaan. Een hond mag waarschuwen maar alleen als dat nodig is. Niet als het niet nodig is. Als het kind toenadering zoekt mag hij grommen maar als ze alleen maar in de buurt is dan heeft hij dat niet te doen.

Hij vindt het blijkbaar wel nodig als ze in de buurt is.

[Habibi]

Hmm,

Dus in feite worden de honden, sinds het kindje er is, steeds opgesloten of weggesloten? Hoe veel aandacht krijgen zij nog, sinds het kindje er is? Hoe veel lange wandelingen, hoe veel training?
Als het voor de honden veel minder "leuk" geworden is, sinds jullie dochter er is, dan is dat misschien iets om over na te denken?

Dat een hond gromt, zie ik niet als onbetrouwbaar. Ik zie vooral een duidelijke, en eerlijke!, waarschuwing. Hey is de enige manier om aan te geven dat de hond iets niet leuk vindt. En hij mag natuurlijk prima iets niet leuk vinden.

Kind duidelijk(er) proberen te maken dat de honden echt of-limits zijn. Dus ook niet er achteraan kruipen. Dochtertje desnoods optillen, met het gezicht de andere kant opzetten en die kant op verder laten kruipen. Voor de honden een paar plekken waar ze bij het gezin zijn, maar wel 100%!! zeker dat ze met rust gelaten worden. (desnoods zoals eerder genoemd een afscheiding in de woonkamer waar jullie dochter niet voorbij kan.
Zorgen dat dochter als "leuk" ervaren wordt. Koekjes laten geven bijvoorbeeld, onder strikte begeleiding uiteraard.
De honden ook voldoende! aandacht en training geven.

En inderdaad nooit hond en kind alleen laten. Ook al niet met honden die je vertrouwd, dus nu zeker niet.


En als dit allemaal niet kan of lukt, of je durft dit niet: dan herplaatsen. Dat is eerlijker.

Veel succes met het nadenken en de beslissingen!

[iones]

Hij vindt het blijkbaar wel nodig als ze in de buurt is.

Er is een verschil tussen onverdraagzaamheid en voor jezelf opkomen.

Als de hond voor zichzelf opkomt omdat het kind zich opdringt, heeft hij reden om te grommen.
Maar als het kind alleen maar aanwezig is en hij daarom gromt, dan is hij onverdraagzaam. Dat kun je niet hebben. Onverdraagzaamheid moet je hem niet in laten. Hij hoort dat niet te zijn. Punt.

[Eefje83]

dat grommen is het aangeven van zijn/haar grens, daar zou ik dus niet gaan straffen, tenzij kindje helemaal aan de andere kant van de kamer is en de hond echt totaal uit het niets gaat liggen mopperen.

Ik vond het bij mijn kinderen ook erg moeilijk om ze af te remmen maar ja iets dat niet mag is het allermooist natuurlijk.
Mijn honden deden gelukkig niets op een enkele keer na als ze van de jongens schrokken.
Ik zou ze proberen te scheiden en anders toch misschien herplaatsing overwegen, als je niet voor iedereen een fijne oplossing kunt vinden.
sterkte!

[Wolfsblut]

Ik heb het gelukkig nooit mee gemaakt.
Maar in jouw situatie werden ze gelijk herplaatst.
Het risico dat er iets ernstigs met je kind gebeurd, is te groot.

[Tiny]

Hij vindt het blijkbaar wel nodig als ze in de buurt is.

Er is een verschil tussen onverdraagzaamheid en voor jezelf opkomen.

Als de hond voor zichzelf opkomt omdat het kind zich opdringt, heeft hij reden om te grommen.
Maar als het kind alleen maar aanwezig is en hij daarom gromt, dan is hij onverdraagzaam. Dat kun je niet hebben. Onverdraagzaamheid moet je hem niet in laten. Hij hoort dat niet te zijn. Punt.

Dan verschillen we heel erg van mening, ik vind dat een hond door middel van grommen zijn ongenoegen laat blijken. Ik vind dat dat mag, ze kunnen het namelijk niet op een andere manier doen.

[RedPassion]

Herplaatsen vind ik best een heftig advies. Ik schrik daar best van, dat zoveel mensen dat zo 'makkelijk' adviseren. Het zijn al wat oudere honden, beide al lang bij deze eigenaar en nu moeten ze het veld ruimen omdat er een kind is?
Natuurlijk is het een optie als er van alles geprobeerd is en als de honden (!) beter worden van herplaatsing omdat de situatie onhoudbaar zou zijn, maar het moet toch niet de eerste keuze zijn... En volgens mij zijn er tal van andere oplossingen.

Je kan een kind best verbieden om bij de honden te komen en ik vind dat dieren ook beschermd moeten worden tegen (kleine) kinderen. Ook al is het vaak onbedoeld, kinderen zijn meestal helemaal niet leuk voor dieren. Ze maken lawaai, onverwachte bewegingen en zijn onvoorspelbaar. Ik sluit me helemaal bij de post van Habibi aan. Herplaatsen is geen schande als er echt geen andere opties zijn, maar het is niet iets om licht en makkelijk mee om te gaan.

[Paisley]

Herplaatsen vind ik best een heftig advies. Ik schrik daar best van, dat zoveel mensen dat zo 'makkelijk' adviseren. Het zijn al wat oudere honden, beide al lang bij deze eigenaar en nu moeten ze het veld ruimen omdat er een kind is?

Ik vind het zelf heftiger om met honden en kind samen te moeten leven die gescheiden van elkaar moeten blijven, en waar het kind een stressfactor is voor de honden. Niet (alleen) omdat het gevaarlijke situaties kan opleveren, maar ook omdat het leven er hartstikke ongezellig van wordt, vooral voor de honden die dus veel van hun tijd afgezonderd zitten.
Ik zie hoe dat in de praktijk gaat om me heen. Moeders waar voor de geboorte de dieren nog op de eerste plek komen, krijgen het na de geboorte ineens hartstikke druk met hun kind en dieren moeten het met veel minder aandacht doen. Als het leuk gaat tussen dochter en hond, is dat natuurlijk helemaal niet erg. Maar als die kleine straks steeds meer ruimte inneemt, het huis in en uit loopt, etc, wordt er dan nog lekker lang met de honden gelopen of wordt het een wandelingetje naar de speeltuin en terug?

Ik vind herplaatsen niet zo'n heftige keuze voor de honden. Als je hun eigenaar goed uitkiest, en de honden bij elkaar houdt als ze verknocht aan elkaar zijn, is het voor de hond vast een verbetering, dan bij een jong gezin steeds in afzondering te moeten zitten.

[RedPassion]

Waarom zou je er moeilijk over moeten doen? Als je elkaar in de weg zit moet je afscheid nemen.

Dan had ik al mijn dieren (en mijn man ) ook al wel weg kunnen doen... Maar met die intentie neem je toch geen dieren? Ik niet tenminste. In principe is alles -behalve opvangers- hier gewoon tot de dood. Met bijbehorende pieken en dalen. Ook als ze me even in de weg zitten en er aanpassingen gedaan moeten worden om samen weer gelukkig te worden. Waar een wil is, is meestal een weg.

Nogmaals: Ik ben helemaal niet tegen herplaatsen als er geen opties meer zijn en de dieren er beter van worden, maar het zou toch ook niet zo makkelijk moeten gebeuren als sommigen het hier doen overkomen.

[Tiny]

Hij vindt het blijkbaar wel nodig als ze in de buurt is.

Er is een verschil tussen onverdraagzaamheid en voor jezelf opkomen.

Als de hond voor zichzelf opkomt omdat het kind zich opdringt, heeft hij reden om te grommen.
Maar als het kind alleen maar aanwezig is en hij daarom gromt, dan is hij onverdraagzaam. Dat kun je niet hebben. Onverdraagzaamheid moet je hem niet in laten. Hij hoort dat niet te zijn. Punt.

Dan verschillen we heel erg van mening, ik vind dat een hond door middel van grommen zijn ongenoegen laat blijken. Ik vind dat dat mag, ze kunnen het namelijk niet op een andere manier doen.

Er zijn ook honden die het van de baas aannemen dat ze zich niet mogen ergeren en die stoppen dan. Niet alleen met grommen maar ook met ergeren.
Hein is er zo een. Die kan zich vreselijk zitten opvreten over iets wat hem niet zint. Stilletjes zitten balen en vieze gezichten trekken.
Als ik dan zeg dat hij er mee ophoudt dan doet hij dat en ligt hij 2 minuten later languit op zijn rug te ronken.

Akira is er ook zo eentje, even grommen omdat ik iets wil doen wat zij niet ziet zitten. Op mijn kappen nou doet ze dat ook braaf maar dat zijn geen dagelijkse dingen. Ik weet niet of dit in dit geval zou helpen en of ts het al geprobeerd heeft het grommen te laten stoppen.

[ridgeback]

Hmm,

Dus in feite worden de honden, sinds het kindje er is, steeds opgesloten of weggesloten? Hoe veel aandacht krijgen zij nog, sinds het kindje er is? Hoe veel lange wandelingen, hoe veel training?
Als het voor de honden veel minder "leuk" geworden is, sinds jullie dochter er is, dan is dat misschien iets om over na te denken?

Dat een hond gromt, zie ik niet als onbetrouwbaar. Ik zie vooral een duidelijke, en eerlijke!, waarschuwing. Hey is de enige manier om aan te geven dat de hond iets niet leuk vindt. En hij mag natuurlijk prima iets niet leuk vinden.

Kind duidelijk(er) proberen te maken dat de honden echt of-limits zijn. Dus ook niet er achteraan kruipen. Dochtertje desnoods optillen, met het gezicht de andere kant opzetten en die kant op verder laten kruipen. Voor de honden een paar plekken waar ze bij het gezin zijn, maar wel 100%!! zeker dat ze met rust gelaten worden. (desnoods zoals eerder genoemd een afscheiding in de woonkamer waar jullie dochter niet voorbij kan.
Zorgen dat dochter als "leuk" ervaren wordt. Koekjes laten geven bijvoorbeeld, onder strikte begeleiding uiteraard.
De honden ook voldoende! aandacht en training geven.

En inderdaad nooit hond en kind alleen laten. Ook al niet met honden die je vertrouwd, dus nu zeker niet.


En als dit allemaal niet kan of lukt, of je durft dit niet: dan herplaatsen. Dat is eerlijker.

Veel succes met het nadenken en de beslissingen!

inderdaad ben het hier helemaal mee eens, zo hadden de honden alle aandacht en sinds de kleine kan kruipen niet meer

[GigiLana]

Ik had misschien iets meer informatie moeten geven, er is een hap incident geweest met de jongste hond. De hond lag onder tafel te slapen en ik zat aan tafel een boek te lezen en de dochter was aan het rondlopen en gleed uit naast tafel. De kleine viel niet op de hond maar ernaast en de hond schrok en hapte in haar arm zonder verdere schade. Ik kan inderdaad er strenger mee zijn met de kleine dat ze de honden met rust moet laten, niet aaien achteraan lopen etc maar ze zou geen peuter zijn moest ze 10 keer luisteren en het de 11de keer het alsnog proberen. Ik wil het niet op mijn geweten hebben dat ze gebeten wordt omdat ze toch een keer een rare beweging maakt etc zelfs al zit ik er als ik een havik bovenop. Dit was niet het beeld wat ik had van kinderen en honden samen, met de lab van mijn ouders gaat het bv heel leuk, die kan ze wel aaien en die blikt en bloost niet als ze wild loopt te doen of er perongeluk een keer over valt ofzo. Uiteraard wordt ze met deze hond ook niet alleen gelaten.

De honden komen verder niets tekort en krijgen dezelfde beweging als voordat we kinderen hadden als is het voor het moment wat moeilijker omdat ik zwanger ben van de tweede. Ik loop meestal 2 daags kort 15 a 20 min en 1 losloopwandeling van min 45 min per dag. Verder hebben ze een hele grote tuin (3000M2) waar ze rond kunnen crossen. Praktisch is het thuis heel moeilijk om ze hier apart te zetten omdat ons huis 1 grote ruimte is. De enige manier om ze veilig apart te zetten is om buiten een stuk tuin voor ze af te zetten met toegang tot het tuinhuis waar ze droog kunnen liggen. Dit lijkt mij niet de meest hondvriendelijke oplossing en ik ben bang dat ik ze hierdoor heel ongelukkig maak want ze hebben voordat wij kinderen hadden altijd binnen los in huis geleefd. Er is overigens een gedragstherapeut aan huis geweest en hij kon alleen concluderen dat ze niet met kinderen kunnen maar wel netjes waarschuwen en het beste altijd apart van de kleine worden gehouden.

Moesten wij tot herplaatsen overgaan vrees ik alleen dat het heel moeilijk wordt oudere honden zijn volgens mij niet heel populair. Behalve het feit dat ze niet met kinderen zijn het hele lieve leuke hondjes. Ze kunnen alleen thuisblijven, bijten niets stuk, luisteren goed, lopen netjes aan de riem en los.

Bestaan er overigens zoiets als kindvriendelijke hondenrassen want ik ken genoeg mensen met kleine kinderen en honden die wel gewoon kunnen samenleven en dat de ouders ze zelfs alleen kunnen laten om naar de wc te gaan telefoon opnemen etc?

[ridgeback]

Moeilijk hoor, maar ik zou ze wel uit huis plaatsen, vooral als er ook nog een 2de op komst is, je kunt het in ieder geval proberen ze een goed nieuw huis te vinden, net zoals je zegt; wanneer gaat het mis dat vergeef je jezelf nooit

[Laura84]

Ik denk niet dat er een ras is waar je de garantie bij krijgt dat ze kind sociaal zijn.

Ik zou scheiden of herplaatsen. Het scheiden zal je ook weer wat meer rust geven want ik heb het idee dat je juist dankzij het incident (wat begrijpelijk is) nog meer gespannen bent.

[GigiLana]

Vinden jullie het een goede oplossing om de honden overdag apart in hun eigen stuk tuin te houden met toegang tot tuinhuis waar ze droog kunnen liggen? Het stuk tuin is ongeveer 10x15? S'avonds zouden de honden uiteraard binnen mogen en lekker op de bank liggen.